Từ đầu tháng 2, Mỹ đã xuất khẩu khoảng 30.000 thùng nhiên liệu sang khu vực tư nhân của Cuba, Reuters đưa tin. Lần đầu tiên một thỏa thuận cho phép các công ty tư nhân Cuba nhận nguồn cung năng lượng từ Mỹ được tiết lộ ngay cả khi Washington vẫn duy trì lệnh cấm vận dầu mỏ nghiêm ngặt đối với chính phủ Havana.
Lượng dầu 30.000 thùng – tương đương với hơn 1/10 dung tích của một tàu chở dầu cỡ trung bình – chỉ chiếm một phần rất nhỏ so với nhu cầu 100.000 thùng/ngày của Cuba để duy trì hoạt động của các nhà máy điện chạy bằng dầu và đáp ứng nhu cầu trong nước.
Nhiên liệu chủ yếu được vận chuyển trong các bồn chứa tiêu chuẩn ISO, mỗi bồn có dung tích khoảng 21.600 lít, trên các tàu container. Khoảng 200 bồn chứa như vậy đã được dỡ hàng tại Cuba. Trong số này, 99% chứa dầu diesel; chỉ có 1% chứa xăng. Tổng cộng 61 tàu container chở hàng hóa nhập khẩu từ các công ty tư nhân đã cập cảng Cuba tính đến 25/3, phần lớn dỡ hàng tại Mariel, phía tây Havana.
Ngoại trưởng Marco Rubio mô tả chính sách này là sự phân hóa kinh tế có chủ đích, “đặt khu vực tư nhân và người dân Cuba – không liên hệ với chính phủ và quân đội – vào trường hợp ưu tiên”, ông Rubio nói.
Tuy nhiên, ông nhấn mạnh rằng giấy phép sẽ bị thu hồi nếu doanh nghiệp bị phát hiện chuyển nhiên liệu cho chính phủ hoặc quân đội.
Các video lan truyền trên mạng xã hội tuần này cho thấy các khách sạn 5 sao ở Havana sáng đèn rực rỡ trong khi các bệnh viện và khu dân cư trên khắp thủ đô vẫn mất điện.
Cục Công nghiệp và An ninh Mỹ đã ban hành hướng dẫn cho phép xuất khẩu và tái xuất khẩu khí đốt, các sản phẩm dầu mỏ cho các thực thể tư nhân đủ điều kiện của Cuba, được gọi là MIPYMES. Tuy nhiên, Tổng thống Cuba Miguel Díaz-Canel tuyên bố tuần trước rằng nước ông đã không nhận được nhiên liệu trong 3 tháng và không đề cập đến nguồn cung từ khu vực tư nhân.
Trong khi đó, lưu lượng giao thông tại các cảng của Cuba gần như đóng băng trong tháng 3, chỉ có 11 tàu cập cảng được ghi nhận và tất cả đều từ các cảng nội địa. Đây là con số thấp nhất kể từ năm 2017, theo công ty theo dõi dữ liệu hàng hải Windward.
Đầu tháng 1, Mỹ đã cắt nguồn cung dầu thô của Venezuela cho Havana sau khi bắt giữ nhà lãnh đạo Venezuela tại Caracas. Sau đó, ông Trump dọa áp thuế đối với bất kỳ quốc gia nào viện trợ năng lượng cho Cuba. Điều này khiến Mexico ngừng vận chuyển dầu tới Cuba.
Vì không có nguồn dầu ổn định, Cuba không thể sản xuất điện. Lưới điện Cuba đã ở trong tình trạng thiếu ổn định trong nhiều tháng, dẫn tới tình trạng mất điện kéo dài mỗi ngày. Sự cố mất điện hôm 21/3 là lần mất điện lớn thứ 3 trong tháng này.
Bộ Tài chính Mỹ đã bổ sung Cuba vào danh sách các quốc gia bị cấm nhận dầu Nga, cấm các giao dịch liên quan đến việc bán, cung cấp hoặc vận chuyển dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ có nguồn gốc từ Nga đến quốc đảo này.
Theo Bne Intellinews