Mỗi ngày, Minh Anh (29 tuổi), cư dân một chung cư tại phường An Khánh (TP HCM), phải đi bộ gần một km để ra trạm xe buýt trên đại lộ Mai Chí Thọ. Theo chị, quãng đường này tuy không quá xa nhưng khá bất tiện vào giờ cao điểm hoặc khi thời tiết không thuận lợi.
“Khu tôi ở đông dân nhưng đường nội khu khá nhỏ nên xe buýt hiện chưa thể đi sâu vào bên trong”, Minh Anh chia sẻ.
Doanh nghiệp tích cực đón đầu các chính sách khuyến khích gia tăng phương tiện giao thông công cộng.
Tương tự, ông Quốc Huy (65 tuổi), sống gần khu vực Huỳnh Tấn Phát, cho biết muốn ra trạm xe buýt trên trục đường chính phải đi qua nhiều tuyến hẻm quanh co. Với người lớn tuổi, việc đi bộ xa dưới trời nắng hoặc mưa khiến trải nghiệm sử dụng giao thông công cộng trở nên kém thuận tiện hơn.
Trong khi đó, Ngọc Trâm, sinh viên thuê trọ tại khu vực Đông Hưng Thuận, từng có ý định đi xe buýt đến trường để tiết kiệm chi phí sinh hoạt. Tuy nhiên, do điểm dừng khá xa nơi ở nên cô vẫn phải ưu tiên phương tiện khác. “Nếu có các tuyến xe buýt mini chạy vào khu dân cư hoặc đường nhỏ thì sẽ dễ tiếp cận hơn nhiều”, Trâm nói.
Nhu cầu tăng kết nối tới khu dân cư
Hiện TP HCM có khoảng 180 tuyến xe buýt với hơn 2.400 phương tiện, đa phần là xe sức chứa từ 20-60 chỗ. Do kích thước lớn, phần lớn tuyến xe hiện tập trung hoạt động trên các trục đường chính, khiến người dân sống trong hẻm hoặc khu dân cư mới phải di chuyển khá xa để tiếp cận điểm đón.
Tại nhiều khu vực trung tâm, khoảng cách đi bộ đến trạm xe buýt thường dao động từ 100-300 m. Tuy nhiên, ở một số khu vực nằm sâu trong hẻm hoặc vùng ven, người dân có thể phải đi hơn một km mới tới điểm dừng gần nhất. Điều này đồng nghĩa thời gian tiếp cận giao thông công cộng có thể mất thêm 15-30 phút, chưa kể thời gian chờ xe hoặc ùn tắc trên đường.
Trên các nền tảng trực tuyến, nhiều người dùng gần đây bày tỏ sự quan tâm tới mô hình xe buýt mini hoặc DRT (Demand Responsive Transit) — loại hình vận tải cho phép đón trả khách linh hoạt theo nhu cầu và có thể kết nối với metro hoặc các tuyến giao thông công cộng chính.
Khác với xe buýt truyền thống vận hành cố định theo tuyến và thời gian, DRT có thể điều chỉnh hành trình, điểm đón trả hoặc thời gian hoạt động dựa trên nhu cầu thực tế của hành khách.
Xe buýt mini và lợi thế vận hành linh hoạt
Theo đại diện GAZ Thành Đạt, nhằm góp phần rút ngắn quãng đường tiếp cận giao thông công cộng cho người dân, doanh nghiệp đã chủ động mở rộng danh mục sản phẩm với các dòng xe buýt đô thị mini phù hợp vận hành tại khu dân cư hoặc tuyến đường hẹp.
Các xe buýt nhỏ đang được triển khai đến từng khu dân cư, nhằm mang lại sự thuận tiện hơn cho hành khách.
Một số dòng xe như Gazelle City và Gazelle Citiline có chiều rộng khoảng 2,2 m, chiều dài từ 6-6,8 m, phù hợp di chuyển trong đô thị hoặc các khu vực có hạ tầng hạn chế.
Ngoài kích thước nhỏ gọn, các mẫu xe còn được trang bị thiết kế sàn thấp, cửa lên xuống thuận tiện và hỗ trợ hạ thấp thân xe, giúp việc đón trả khách nhanh hơn cũng như tạo thuận lợi cho người cao tuổi, trẻ em hoặc người khuyết tật.
Bên cạnh xe buýt mini, doanh nghiệp hiện cũng phát triển các dòng xe buýt ngắm cảnh, xe tải nhẹ và xe tải van phục vụ nhu cầu vận chuyển trong đô thị.
Tại Hà Nội, ông Lộc Hải (69 tuổi) cho biết việc sử dụng xe buýt hiện nay đã thuận tiện hơn trước nhờ các mẫu xe sàn thấp. “Nếu có thêm các tuyến xe buýt mini đi sâu vào khu dân cư thì người lớn tuổi như chúng tôi sẽ dễ tiếp cận giao thông công cộng hơn”, ông nói.
Theo UBND Hà Nội, kế hoạch đặt ra trong 5 năm tới người dân nội thành đi khoảng 500 mét có điểm kết nối với xe buýt.
Theo đại diện GAZ, các mẫu xe của hãng hiện sử dụng động cơ đạt tiêu chuẩn khí thải Euro 5, phù hợp quy định khí thải dành cho xe cơ giới tại Việt Nam.
“Xe buýt mini có nhiều tiềm năng trong kết nối giao thông đô thị. Gazelle City và Gazelle Citiline có sức chứa khoảng 20-26 hành khách, phù hợp phục vụ khu dân cư đông đúc, khu công nghiệp, trường học hoặc khu du lịch, đồng thời hỗ trợ kết nối với các tuyến xe buýt chính để rút ngắn quãng đường đi bộ cho người dân”, đại diện GAZ Thành Đạt chia sẻ.
Hải Hưng
