Đúng như Nga hứa, đại công trình hạt nhân đầu tiên trong lịch sử Bangladesh đạt đột phá chưa từng có

31/03/2026 16:32

Ngay năm 2026, Bangladesh sẽ đạt được đột phá chưa từng có trong lĩnh vực điện hạt nhân.

Tại công trường xây dựng khổng lồ của Nhà máy điện hạt nhân Rooppur, các công nhân đang bước vào giai đoạn đầu của việc lắp đặt hệ thống tháp giải nhiệt (cooling towers).

Quy mô công trình rất ấn tượng. Các kỹ sư sẽ lắp đặt khoảng 84.000 khối nhựa để hoàn thiện 3 tháp giải nhiệt. Tổng thể tích vật liệu lấp đầy trong mỗi tháp vượt quá 21.000 mét khối.

Cột mốc mới nhất liên quan đến Nhà máy điện hạt nhân Rooppur - đại công trình điện hạt nhân đầu tiên trong lịch sử Bangladesh - vừa được truyền thông Nga đưa tin ngày 30/3.

Đúng như Nga hứa, đại công trình hạt nhân đầu tiên trong lịch sử Bangladesh tạo đột phá chưa từng có - Ảnh 1.

Công nhân đang lắp đặt hệ thống tháp giải nhiệt cho Nhà máy điện hạt nhân Rooppur. Nguồn ảnh: Nhà máy điện hạt nhân Rooppur

Việc Nhà máy Rooppur bắt tay lắp hệ thống tháp giải nhiệt đồng nghĩa với việc Rooppur chuẩn bị hoàn thiện. Theo quy trình xây dựng của Rosatom, sau tháp giải nhiệt, Nhà máy Rooppur sẽ bước vào giai đoạn xây dựng tổng thể cuối cùng là Giai đoạn Hoàn thiện và Thử nghiệm.

Điều này đúng với lời cam kết của Tổng giám đốc Rosatom - Alexey Likhachev khi ông cho biết vào giữa tháng 3/2026 rằng Tổ máy đầu tiên tại Nhà máy điện hạt nhân Rooppur “gần như đã sẵn sàng để bắt đầu các hoạt động khởi động" ngay năm 2026.

Cùng thời điểm, tờ TBSNews trích lời Bộ trưởng Tài chính và Kế hoạch Bangladesh, ông Amir Khasru Mahmud Chowdhury, cho biết: "Nhà máy Rooppur sẽ bắt đầu nạp nhiên liệu vào ngày 7/4/2026. Sau đó, quá trình sản xuất điện thử nghiệm sẽ bắt đầu vào khoảng tháng 6 đến tháng 7 cùng năm. Như vậy, Tổ máy đầu tiên của Nhà máy Rooppur sẽ có khả năng cung cấp 1.200 MW điện sạch cho lưới điện quốc gia vào cuối năm 2026".

Vai trò "sống còn" của tháp giải nhiệt nhà máy điện hạt nhân

Lắp đặt hệ thống tháp giải nhiệt là công việc đòi hỏi kỹ thuật, tính chính xác cao độ vì tháp giải nhiệt đóng vai trò rất quan trọng đối với hoạt động của hệ thống làm mát của một nhà máy điện hạt nhân.

Nhà máy điện hạt nhân Rooppur sở hữu công nghệ lò VVER-1200/523 do Nga sản xuất. Lò này sở hữu công suất nhiệt 3.200 MWth/tổ máy - nghĩa là mỗi lò phản ứng sản xuất ra 3.200 triệu Watt năng lượng dưới dạng nhiệt mỗi giây.

Với mức nhiệt khổng lồ đó, để tổ máy hạt nhân vận hành an toàn cần có hệ thống tháp giải nhiệt hiệu quả. Cụ thể:

Đúng như Nga hứa, đại công trình hạt nhân đầu tiên trong lịch sử Bangladesh tạo đột phá chưa từng có - Ảnh 2.

Infographic do AI thực hiện.

Nhà máy điện hạt nhân Rooppur (RNPP) là dự án điện hạt nhân đầu tiên của Bangladesh và là công trình hạ tầng lớn nhất Bangladesh từ trước đến nay, đánh dấu bước ngoặt lịch sử trong ngành năng lượng sạch của quốc gia này.

Nhà máy điện hạt nhân Rooppur được xây dựng và cấp nhiên liệu hạt nhân bởi Tập đoàn Năng lượng Nguyên tử Nhà nước Rosatom. Rosatom xuất khẩu công nghệ lò hạt nhân tiên tiến VVER-1200/523 (thế hệ III+) cho Rooppur.

Nhà máy gồm 2 Tổ máy, tổng công suất 2.400 MW (mỗi tổ máy 1.200 MW), sẽ cung cấp điện sạch, ổn định và đáng tin cậy, giúp quốc gia Nam Á này giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Tổ máy 2 của Rooppur đang thi công vượt 70%, dự kiến hoàn thành cuối 2027.

Sức mạnh an toàn của lò VVER-1200 biến thể 523

Ưu điểm lớn nhất của lò hạt nhân VVER-1200 biến thể 523 là hệ thống an toàn cực mạnh. Đây là lý do Rosatom tự tin gọi đây là một trong những lò hạt nhân an toàn và hiện đại nhất thế giới hiện nay.

Đúng như Nga hứa, đại công trình hạt nhân đầu tiên trong lịch sử Bangladesh tạo đột phá chưa từng có - Ảnh 4.

Lò VVER-1200 là công nghệ xuất khẩu chủ lực của Rosatom. Ảnh minh họa: Atommash

VVER-1200/523 nổi bật với công nghệ Core Catcher cùng PHRS, rào chắn đa lớp, tuổi thọ dài (60 năm, gia hạn 20 năm).

Trong đó, PHRS là hệ thống làm mát thụ động bằng không khí, loại bỏ nhiệt dư thừa mà không cần bơm điện. Cộng với Hệ thống an toàn kết hợp chủ động/thụ động có thể duy trì an toàn cho nhà máy trong 72 giờ khi gặp sự cố mất điện hoàn toàn.

Cuối cùng, thiết bị Core Catcher (bẫy lõi nóng chảy) độc đáo nằm dưới đáy lò, chứa và làm nguội lõi nếu nóng chảy. Đây là lớp bảo vệ cuối cùng, giúp ngăn chặn phóng xạ rò rỉ ra môi trường.

Tổng thể, lò hạt nhân VVER-1200 biến thể 523 mà Nga mang sang Bangladesh chịu được các sự cố nghiêm trọng như máy bay đâm, động đất mạnh, lũ lụt, sóng thần và mất điện toàn bộ.

Tại Rooppur, lò này được Rosatom chọn vì phù hợp với điều kiện Bangladesh (Nhà máy xây dựng gần nguồn nước sông Padma dồi dào (phân lưu chính của sông Hằng), vị trí địa chấn tương đối ổn định) và mang lại điện sạch, ổn định lâu dài.