Nằm bên dòng sông Đáy hiền hòa, làng Chuông thuộc xã Thanh Oai, Tp. Hà Nội không chỉ là một ngôi làng cổ kính mà còn là "thủ phủ" của những chiếc nón lá nức tiếng gần xa. Trải qua hàng trăm năm thăng trầm, tiếng kim khâu nón vẫn đều đặn vang lên dưới những nếp nhà, vẽ nên một bức tranh làng nghề sống động mỗi dịp Tết đến, Xuân về.
Giữa nhịp sống hiện đại, làng Chuông vẫn giữ hồn nón lá.
Theo các bậc cao niên trong làng, nghề làm nón Chuông đã có lịch sử hàng trăm năm, thậm chí còn lâu đời hơn nữa. Nguồn gốc cụ thể của nghề đến nay không ai còn nhớ rõ, chỉ biết rằng qua bao thế hệ, người dân làng Chuông vẫn bền bỉ gìn giữ và truyền lại nghề cho con cháu.
Đôi bàn tay khéo léo của người thợ nơi đây đã dệt nên hàng vạn chiếc nón tỏa đi khắp mọi miền tổ quốc và vươn tầm quốc tế. Nghề làm nón không chỉ tạo việc làm, thu nhập cho người dân nông thôn mà còn là sợi dây kết nối, bảo tồn những giá trị văn hóa tinh túy của vùng đất Thanh Oai.
Nón lá Chuông và sự bền bỉ của bàn tay thợ làng.
Ngày nay, làng Chuông không chỉ là một trong những trung tâm của nghề làm nón lá truyền thống, mà vẻ đẹp mộc mạc, yên bình của làng nghề đã và đang thu hút đông đảo du khách trong nước và quốc tế đến tham quan, trải nghiệm. Nhiều du khách bày tỏ sự thích thú khi được tận mắt chứng kiến từng công đoạn làm nón, từ chọn lá cho đến khâu nón hoàn thiện.
Du khách thích thú khi được tận mắt chứng kiến người thợ thủ công làm việc.
Chia sẻ với phóng viên Người Đưa Tin thông qua hướng dẫn viên du lịch, một nữ du khách nước ngoài cho biết, khi bước chân vào làng Chuông, cô có cảm giác yên bình như đang trở về nhà. "Ngôi làng cổ kính, con người thân thiện và không khí rất dễ chịu", nữ du khách chia sẻ. Theo cô, nghề làm nón là công việc quan trọng và đầy ý nghĩa đối với người dân nơi đây. Đánh giá về sản phẩm nón làng Chuông, nữ du khách nhận xét các sản phẩm được làm rất tỉ mỉ, đẹp mắt và mang đậm dấu ấn bàn tay con người.
Du khách mê mẩn trải nghiệm ở làng Chuông.
Trong khi đó, một nam du khách quốc tế tỏ ra vô cùng thích thú khi được hướng dẫn tìm hiểu quy trình làm nón. Anh thậm chí còn được tự tay vẽ hình và viết chữ lên một chiếc nón nhỏ làm kỷ niệm. Tuy nhiên, anh cũng bày tỏ sự tiếc nuối khi không thể mua một chiếc nón cỡ lớn do gặp khó khăn trong việc vận chuyển, dễ bị móp méo khi mang lên máy bay cùng hành lý.
Thực tế này cũng là trăn trở chung của người dân làng Chuông. Nhiều chủ cửa hàng cho biết, dù lượng khách tham quan khá đông, đặc biệt là khách quốc tế, nhưng phần lớn chỉ dừng lại ở việc chụp ảnh, trải nghiệm, còn việc mua sản phẩm chưa nhiều. Chị Lưu Thị Thảo, chủ một cơ sở du lịch trải nghiệm tại làng Chuông, chia sẻ: "Sản phẩm nón khá cồng kềnh, khách mang lên máy bay khó nên chủ yếu họ trải nghiệm và mua một số đồ lưu niệm nhỏ".
Bên cạnh đó, năm nay ghi nhận một sự thay đổi về lượng khách. Thời điểm cận Tết Nguyên đán là mùa cao điểm của du lịch cuối năm. Tuy nhiên, theo anh Cường, hướng dẫn viên của một công ty lữ hành, lượng khách quốc tế đến tham quan các làng nghề nói chung và làng Chuông nói riêng năm nay có phần ít hơn so với cùng kỳ năm trước.
Với người dân làng Chuông, phát triển du lịch chỉ là một phần trong hoạt động của làng nghề.
Dù lượng khách có biến động, nhịp sống tại làng Chuông vẫn không kém phần hối hả khi Tết Nguyên đán đang cận kề. Các nghệ nhân nơi đây vẫn miệt mài bên khung nón: "Khách đến đông thì mình vui, mà khách ít thì mình lại tập trung cao độ hơn cho công việc", một nghệ nhân tâm sự.
Việc phát triển du lịch tại làng Chuông hiện nay mới chỉ là một phần của bức tranh làng nghề. Những người lớn tuổi và phụ nữ trong làng vẫn giữ vai trò chủ chốt, ngày ngày vẫn miệt mài bên khung tre, lá nón để cho ra đời những sản phẩm tinh xảo để đáp ứng nhu cầu tấp nập của thị trường Tết. Với họ, chiếc nón lá không chỉ là sản phẩm tiêu dùng, mà còn là biểu tượng văn hóa cần được gìn giữ cho muôn đời sau.
Du khách quốc tế đến với làng Chuông.
Quốc Tiệp
