Chuyện về "lão nông" ở phá Hạc Hải - Kỳ cuối: Mô hình kinh tế cho thu nhập "khủng"

Gian nan ngày khởi nghiệp

Nếu như đánh bắt thủy sản là nghề truyền thống của cư dân vùng ven phá Hạc Hải từ bao thế hệ thì nuôi tôm, cá nước lợ chỉ mới manh nha từ vài chục năm trở lại đây. Và người làm nên cuộc "cách mạng" trong lĩnh vực trồng lúa và nuôi trồng thủy sản ở phá Hạc Hải là anh Nguyễn Công Xuân.

Anh Xuân kể về hành trình làm kinh tế tại phá Hạc Hải.

Năm 2003, vợ chồng anh Xuân quay lại phá Hạc Hải mưu sinh bắt đầu bằng nghề chăn vịt. Với phương châm "lấy ngắn nuôi dài", ban đầu anh Xuân chỉ trồng vài ba mảnh ruộng, 2 ao tôm, cá, nuôi vịt để ổn định cuộc sống. Do chưa có nhiều kinh nghiệm nên việc nuôi trồng của gia đình anh gặp không ít khó khăn.

Từ những rẻo đất giữa lõm bõm nước, đến năm 2010, vợ chồng anh Xuân dùng sức người đắp thêm nhiều bờ đê ngăn nước và có trong tay hơn 6ha đất có thể trồng lúa và nuôi tôm.

Từ những rẻo đất giữa lõm bõm nước, vợ chồng anh Xuân dùng sức người đắp thêm nhiều bờ đê ngăn nước.

Hai năm 2018 – 2019, anh được Phòng Nông nghiệp huyện Lệ Thủy (cũ), hỗ trợ nuôi những giống mới như tôm càng xanh và tôm đất. Năm đầu tiên nuôi tôm càng xanh gặp lũ lớn nên vợ chồng anh mất trắng. Đến năm thứ hai, anh nuôi giống tôm càng xanh thành công nhưng thấy thời gian thu hoạch quá lâu. Thêm vào đó, vốn dĩ phá Hạc Hải là đất phèn và mùa hè rất nắng nóng, tôm chậm lớn nên anh quyết định không nuôi nữa.

Sau thời gian học hỏi, tìm tòi, anh Xuân chuyển sang nuôi tôm đất tự nhiên. "Nuôi tôm đất tự nhiên nếu biết cách sẽ rất dễ nuôi và cho lợi nhuận cao hơn", anh Xuân nói.

Không bê tông, sắt thép... các con đường ở phá Hạc Hải đều được đắp từ đất bùn, giữ trọn thiên nhiên hoang sơ tại đây.

Thành quả lao động sau nhiều năm gây dựng vừa mới được thu hái thì trận lũ lịch sử năm 2020 đã cuốn phăng nhiều thứ của vợ chồng anh Xuân. Chị Hòa, vợ anh Xuân chia sẻ, trở lại trong cảnh ngổn ngang sau lũ, họ đã từng có ý nghĩ từ bỏ việc lập nghiệp bên phá Hạc Hải.

Thế nhưng, tình yêu với đất đai, tôm cá và cảm giác được làm bạn với chim trời, tiếng sóng ì oạp bên triền đê đã kéo họ ở lại. Vợ chồng anh Xuân từng bước khôi phục và tìm cách ứng phó với thiên tai để tiếp tục gắn bó với vùng phá cùng những hy vọng mới.

Gặt hái thành quả 

Anh Xuân đã tích cực tham gia các lớp tập huấn về kỹ thuật chăn nuôi, trồng trọt do địa phương tổ chức; học hỏi những người có kinh nghiệm ở những địa phương lân cận để áp dụng vào thực tế sản xuất của gia đình mình. 

Không quản nắng mưa, ngày đêm cần cù, vất vả, đến nay, mô hình nuôi trồng thủy sản gắn với sản xuất nông nghiệp của gia đình anh đã thu được nhiều kết quả đáng khích lệ. Hiện, anh đang duy trì sản xuất 6ha lúa, nuôi 1.000 con vịt trời và hơn 1 tấn tôm, cá các loại, đem lại thu nhập ổn định hơn 700 triệu đồng/năm.

Đến nay, mô hình nuôi trồng thủy sản gắn với sản xuất nông nghiệp của gia đình anh đã thu được nhiều kết quả đáng khích lệ.

Nói về đàn vịt trời nuôi theo kiểu bán hoang dã, anh Xuân phấn khởi chia sẻ: "Tôi nuôi 1.000 con vịt trời theo kiểu bán hoang dã. Nguồn thức ăn được tận thu từ lúa rơi vãi sau khi thu hoạch, tôm, cá trong đầm phá... Chính vì vậy, giá thành vịt xuất bán được giá hơn rất nhiều so với vịt nuôi bằng thức ăn công nghiệp".

Theo anh Xuân, con vịt trời có sức đề kháng cao, nuôi khoảng 3 tháng đạt trọng lượng 9 lạng đến 1,1kg thì xuất bán với giá 160.000 đồng/con.

Phát triển kinh tế gắn liền với bảo vệ thiên nhiên

Trong một lần tình cờ biết đến giống lúa ST25, anh Xuân đã liên hệ mua giống về trồng thử nghiệm trên mảnh ruộng ven phá Hạc Hải. Trên diện tích 6ha đất trồng lúa, anh dành ra 5ha trồng lúa ST25.

Trên diện tích lúa ST25, vợ chồng anh Xuân chăm sóc hoàn toàn theo hướng hữu cơ, thuận tự nhiên. Nhờ vậy, lãi suất gấp đôi so với giống lúa gạo thông thường.

Trên diện tích lúa ST25, vợ chồng anh Xuân chăm sóc hoàn toàn theo hướng hữu cơ, giá thành cao gấp đôi so với giống lúa thông thường.

Kết quả vượt xa mong đợi, giống lúa ST25 phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng, năng suất không thua kém các giống lúa khác tại đây. Nhờ đó, các thửa ruộng thí điểm đều có năng suất cao, hạt gạo dẻo, ngọt và có mùi thơm đặc trưng.

"Thêm nữa, đây là giống lúa đã có thương hiệu ngon nhất thế giới nên đầu ra khá thuận lợi, lãi suất gấp đôi so với lúa gạo thông thường. Hiện, tôi đã nhân rộng diện tích giống lúa ST25 với tiêu chí sản xuất sạch", anh Xuân cho hay.

Anh Xuân đã kết hợp nuôi trồng thủy sản và du lịch sinh thái trải nghiệm trên phá Hạc Hải.

Với sự nhạy bén, cần cù và hơn hết là tình yêu thiên nhiên, anh Xuân đã kết hợp nuôi trồng thủy sản và du lịch sinh thái trải nghiệm trên phá Hạc Hải.

Đã hơn 20 năm nay, anh nói "không" với săn bắt chim trời. Anh làm nông nghiệp hữu cơ, nuôi dưỡng bảo tồn chim và các loại thủy sản, kết hợp làm du lịch cộng đồng. Tất cả những món ăn đồng quê vợ chồng Nguyễnn Công Xuân phục vụ khách đến tham quan đều do anh nhân giống, nuôi trồng trong môi trường tự nhiên. Vịt trời, cá, tôm, ốc, ếch, rạm… đều được duy trì bảo tồn với quy trình khai thác có giới hạn. Không tận diệt, không cạn kiệt. Bình quân, mỗi năm có trên 100 đoàn khách đến khám phá, trải nghiệm.

Những món ăn phục vụ khách đều là sản vật của phá Hạc Hải.

Với những nỗ lực trong phát triển kinh tế, nhiều năm liền anh Nguyễn Công Xuân được Hội Nông dân các cấp khen thưởng vì đã có những đóng góp tích cực trong phong trào nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi.

Ông Nguyễn Văn Hiếu, Chủ tịch Hội Nông dân xã Lệ Ninh, cho biết, mô hình nuôi trồng thủy sản gắn liền với nông nghiệp và du lịch sinh thái của anh Xuân hiện đang phát triển tốt và đem lại hiệu quả kinh tế cao.

"Thời gian tới, Hội sẽ tích cực vận động hội viên học hỏi để nhân rộng mô hình; hỗ trợ hội viên tiếp cận các nguồn vốn vay ưu đãi phát triển sản xuất; phối hợp với các ngành chức năng trong việc quản lý, hướng dẫn kỹ thuật, kết nối tiêu thụ sản phẩm, bảo đảm mô hình phát triển đúng quy định, an toàn và bền vững", Chủ tịch Hội Nông dân xã Lệ Ninh Nguyễn Văn Hiếu cho biết.